SCHUIF HELEMAAL OPEN

Als de schuif helemaal open staat, stroomt al het regenwater Stadshagen uit via de oude wetering. Het peil in de wetering moet dan wel altijd 1,1 m –NAP zijn. Die situatie lijkt op de inrichting zoals die nu is gepland. Maar de machine biedt wel enkele voordelen. Eens per jaar kan de schuif dicht worden gezet zodat jaarlijks de verlaagde delen binnen Stadshagen (met name Breezicht) overstromen en er een ideale habitat voor de Kievitsbloem ontstaat. Het ecosysteem in de uiterwaarden van het Zwarte Water is van landelijk belang omdat daar de Kievitsbloem groeit. Uitbreiden van dat habitat heeft een toegevoegde ecologische waarde.

In de zomer kan de schuif omhoog om water uit de plas door Stadshagen te pompen waardoor geen gebiedsvreemd water meer in de wijk hoeft te worden ingelaten maar origineel grondwater.

In de afbeelding wordt er via de wetering over Stadshagen naar de Mastenbroekerpolder gekeken. De polder begint achter de geluidswal die aan de horizon van de tekening te zien is, met een felle groene kleur. Het peil staat in het achterste deel van de wetering en in de polder op 1,1 m -NAP. Langs de wetering binnen de geluidswal is een groene zone te zien. Daar wordt gebouwd aan Breezicht. De vorm van Breezicht is goed te herkennen op de tekening. Het peil in Breezicht is 0,85 m – NAP. Net wat hoger dan het gemiddelde peil in de plas van 0,9 m – NAP. Het peil onderaan de tekening is van Stadshagen 1 en staat op 0,5 m - NAP. Het gebiedje met 0,7 m – NAP als peil is de Tippe die met een eigen stroom aansluit op de wetering.

SCHUIF HALF OPEN

De schuif kan ook half open gezet worden, bijvoorbeeld op 0,7 m – NAP, zodat alleen bij extreme buien, als het peil hoger wordt dan 0,7 m – NAP, het regenwater naar de oude wetering “overstort”. Onder minder extreme omstandigheden wordt het regenwater binnen Stadshagen vastgehouden en stroomt het van wijk naar wijk en uiteindelijk via Breezicht naar de Plas en in de ondergrond. Peilstijgingen leiden tot infiltratie in de derde rivier. Het peil in Breecamp wordt gelijk aan het peil in Breezicht. Bij een extreme bui zullen alle peilen behalve in Stadshagen 1 stijgen naar 0,7 m – NAP. Met de pomp kan het peil hoog gehouden worden.

Als we vertrouwen hebben in de nieuwe situatie, kan in de Mastenbroekerpolder het peil stijgen tot circa 0,7m – NAP, wat de polder veel nieuwe economische en ecologische mogelijkheden biedt. In het model hiernaast is de pijl onder Breezicht, infiltratie via de Milligerplas, veel groter dan in het voorgaande plaatje. Logisch want het merendeel van het regenwater zal infiltreren in de ondergrond. Alleen als bij een bui waarbij meer dan 50 mm regen in een uur valt zal de overstort naar de polder werken. Een dergelijke bui zal misschien eens in de 25 jaar vallen.

Maar er zijn natuurlijk ook andere standen te bedenken of standen die variëren in de tijd. Door een combinatie van de schuif en de motor kan een optimaal peil gekozen worden. Optimaal voor Stadshagen, maar ook voor de polder. Nevenstaande berekening en grafieken geven peilstijgingen bij verschillende buien weer en de verwachte snelheid waarmee het water de bodem infiltreert en de bijbehorende daling van het peil in de tijd.

Daarnaast laten we ook zien hoe snel het peil daalt bij verschillende pomp regimes in de polder. Het waterschap zou graag zien dat het water minder snel moet worden uitgepompt en zou het regime in de toekomst misschien wel willen verlagen. Het maximale debiet door de wetering is vandaag de dag 1,5 l/s/ha is 0,9 m3/s. De schuif heeft invloed op het debiet.

Als we weten dat er een kleine bui valt zetten we de schuif omhoog en maken we gebruik van de berging in Stadshagen. Bij een grotere bui kan eerst de berging volgezet worden (schuif omhoog) om vervolgens de schuif zodanig met het peil mee te laten zaken dat het voldoet aan het gewenst debiet. In de grafiekenhieronder, is uitgezet hoe snel het peil zakt bij de verschillende debieten.

In heel Stadshagen is hemelwater en afval water van elkaar gescheiden. De berging bestaat vooral uit wadi’s en infiltratiekoffers of cunetten van wegen. Uiteindelijk wordt al overtollige regenwater naar open water geleid. De schuif half open maakt het mogelijk om met de watermachine misschien wel meer dan 95% van het regenwater in Stadshagen te bergen in het open water. Om ook bij beperkte buien reeds gebruik te maken van bestaande bergingsruimte in het open water, kunnen net als de grote schuif bestuurbare stuwen tussen de wijken worden geplaatst. Daarmee heeft open water in Stadshagen in de bekende voorkeurs volgorde van vasthouden, bergen en afvoeren niet langer de functie van afvoeren, maar van vasthouden en bergen en wordt in Stadhagen jaarlijks 1,9 miljoen kubieke meter vastgehouden en in de bodem geïnfiltreerd.

Regenwater wordt weer een grondstof. Bijvoorbeeld voor de bereiding van drinkwater voor circa 20.000 huishoudens.

In de huidige situatie is het watersysteem van de Milligerplas gescheiden van de omringende watersystemen. De plas heeft een ecologische en recreatieve functie. In de watermachine wordt de plas onderdeel van een groter watersysteem en krijgt daarin een berging en infiltratie functie. In de watermachine kan het regenwater uit Breezicht de plas in stromen. De nieuwe functie zal van invloed zijn op de beide andere functie. De vermenging van waterkwaliteit en de belasting met nutriënten kan een negatieve invloed hebben en vraagt om een gedegen onderzoek.

In de watermachine wordt de kwaliteit van het water dat de plas instroomt ‘gecorrigeerd’ door een filterfunctie van water in de blauw groene zone van Breezicht. Daarin zit meteen een kans verstopt om bijvoorbeeld de biodiversiteit van de plas te vergroten. De uitbreiding van de plas met een ‘nieuw ondiep gebied’ betekent een uitbreiding in de diversiteit van habitats van de plas. Met de schuif in combinatie met de pomp kan het peil in Breezicht ten alle tijden worden beïnvloed en optimaal worden ingeregeld.





In heel Stadshagen is hemelwater en afval water van elkaar gescheiden. De berging bestaat vooral uit wadi’s en infiltratiekoffers of cunetten van wegen. Uiteindelijk wordt al overtollige regenwater naar open water geleid. De schuif half open maakt het mogelijk om met de watermachine misschien wel meer dan 95% van het regenwater in Stadshagen te bergen in het open water. Om ook bij beperkte buien reeds gebruik te maken van bestaande bergingsruimte in het open water, kunnen net als de grote schuif bestuurbare stuwen tussen de wijken worden geplaatst. Daarmee heeft open water in Stadshagen in de bekende voorkeurs volgorde van vasthouden, bergen en afvoeren niet langer de functie van afvoeren, maar van vasthouden en bergen en wordt in Stadhagen jaarlijks 1,9 miljoen kubieke meter vastgehouden en in de bodem geïnfiltreerd.

Regenwater wordt weer een grondstof. Bijvoorbeeld voor de bereiding van drinkwater voor circa 20.000 huishoudens.

In de huidige situatie is het watersysteem van de Milligerplas gescheiden van de omringende watersystemen. De plas heeft een ecologische en recreatieve functie. In de watermachine wordt de plas onderdeel van een groter watersysteem en krijgt daarin een berging en infiltratie functie. In de watermachine kan het regenwater uit Breezicht de plas in stromen. De nieuwe functie zal van invloed zijn op de beide andere functie. De vermenging van waterkwaliteit en de belasting met nutriënten kan een negatieve invloed hebben en vraagt om een gedegen onderzoek.

In de watermachine wordt de kwaliteit van het water dat de plas instroomt ‘gecorrigeerd’ door een filterfunctie van water in de blauw groene zone van Breezicht. Daarin zit meteen een kans verstopt om bijvoorbeeld de biodiversiteit van de plas te vergroten. De uitbreiding van de plas met een ‘nieuw ondiep gebied’ betekent een uitbreiding in de diversiteit van habitats van de plas. Met de schuif in combinatie met de pomp kan het peil in Breezicht ten alle tijden worden beïnvloed en optimaal worden ingeregeld.

SCHUIF DICHT

Natuurlijk kan de schuif ook helemaal dicht. Zelfs bij extreme buien blijft het regenwater dan in de wijk. Berekeningen laten zien dat de watermachine buien tot wel 120 mm per uur kan verwerken. Op zo’n moment stijgt het peil naar 0m NAP, in alle wijken is de stijging te zien.

Een aanleiding om de schuif helemaal dicht te zetten is de mogelijke ontwikkeling van de polder. Als de ontwikkeling van de Mastenbroekenpolder daar om vraagt en de werking van de watermachine uitvoerig is getest kan het watersysteem van Stadshagen volledig onafhankelijk worden gemaakt van de polder en kan ieder gewenst polderpeil worden gekozen. Maar of de schuif dan helemaal dicht moet?

Overstroming van dijkring 10 kan een echte aanleiding zijn om de schuif echt helemaal dicht te doen, om zo Stadshagen te beschermen tegen overstroming. De schuif kan onderdeel zijn van de waterkerende dijk/constructie rondom Stadshagen. Als de dreiging wegvalt kan de schuif weer open. Zolang de schuif een waterkerende functie vervuld, kan de watermachine het regenwater dat natuurlijk tegelijkertijd valt, bergen en (als alles werkt zoals verwacht) infiltreren in de bodem.

Sturen naar een waterveilig en waterrobuust Stadshagen en een toekomst voor de Mastenbroekerpolder

Als na het experimenteren met de schuif vertrouwen ontstaat in de afvoer via de derde rivier, dan kan er voor gekozen worden om de dijk rond Stadshagen te dichten. Daarmee is de compartimentering van Stadshagen compleet en wordt het peil in de Mastenbroekerpolder onafhankelijk van de ontwatering van Stadshagen. De polder kan economisch en ecologisch groeien, de aanleg van dijkring 10 zal goedkoper worden (aanname) en Stadshagen is een veilige toekomstbestendige en duurzame voorbeeldwijk.